بازتاب نیوز

گاه‌شمار مبارزات و دستاوردهای حقوقی زنان در سطح بین‌الملل

٢٦ اسد ١٣٩٨ کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان

ع. ر. رهگذر

 

-10 دسامبر 1948 (19 قوس 1327)، تصویب اعلامیه جهانی حقوق بشر و برابری حقوق زن و مرد.

-20 دسامبر 1952 (29 قوس 1331)، تصویب کنوانسیون حقوق سیاسی زنان توسط مجمع عمومی سازمان ملل متحد مبتنی بر اصل برابری حقوق زن و مرد در منشور سازمان ملل متحد و در اعلامیه جهانی حقوق بشر. این کنوانسیون در 7 جولای 1954 برای دول امضا‌کننده لازم الاجرا شد.

-7 نومبر 1967 (16 عقرب 1346)، مجمع عمومی سازمان ملل، اعلامیه در مورد محو تبعیض علیه زنان را تصویب کرد. [قطعنامه (XXII)2263]. در این قطعنامه تبعیض علیه زنان به دلیل نفی برابری ذاتی بین انسان‌ها و لطمه به کرامت انسانی زنان نقض اعلامیه جهانی حقوق بشر و منافی منشور سازمان ملل متحد محسوب شده است. سازمان ملل در این اعلامیه، دول عضو و سازمان‌های غیردولتی و جهانیان را به کوشش به منظور محو همه اشکال تبعیض دعوت کرد.

-19 جون-2 جولای 1975 (29 جوزا - 11 سرطان 1353)، تشکیل نخستین کنفرانس سازمان ملل متحد درباره زنان در مکزیکو. در این کنفرانس وضعیت و منزلت زنان در سطح جهان مورد بررسی قرار گرفت و هم‌چنین اعلامیه و برنامه عملی برای دفاع از حقوق زنان در سطح جهان به تصویب رسید. یکی از مهم‌ترین دست آوردهای این کنفرانس شرکت وسیع خود زنان در آن بود. از 133 هیئت اعزامی توسط دول عضو سازمان ملل متحد، ریاست 113 هیئت را زنان به عهده داشتند. گرچه این کنفرانس در گرماگرم جنگ سرد و متأثر از اهداف سیاسی دول عضو بود اما کماکان مبارزه با انواع تبعیض علیه زنان، به‌ویژه در عرصه‌هایی چون آموزش و پرورش، تغذیه، شغل و شرکت در امورسیاسی را دربرنامه کار خود قرار داد. هم‌چنین کنفرانس مکزیکو منجر به تشکیل دو مؤسسه درچارچوب سازمان ملل برای پیشرفت و رشد زنان شد:

The International Research and Training Institute for the Advacement of Women (INSTRAW)and the United Nations Development Fund for Women (UNIFEM)

-15 دسمبر 1975 (24 قوس 1354)، با الهام از اعلامیه پایانی کنفرانس مکزیکو و قطعنامه آن، مجمع عمومی سازمان ملل متحد، در قطعنامه [XXX] خود سال 1976 تا 1985 را دهه زنان اعلام کرد و جامعه بین‌المللی را به کوشش ویژه در پیشبرد برابری، توسعه، و صلح دعوت کرد. در این قطعنامه سازمان ملل متحد سال 1980 را برای تشکیل دومین کنفرانس جهانی زنان تعیین کرد.

-18 دسمبر 1979 (27 قوس 1358)، کنوانسیون رفع کلیه اشکال تبعیض علیه زنان در تاریخ 27 قوس 1358 توسط مجمع عمومی سازمان ملل متحد تصویب و برای امضا و پیوستن کشورها گشوده شد. این کنوانسیون بر اساس بند (1) از ماده (27) در تاریخ 12 سنبله 1360 (سوم سپتمبر1981) لازم الاجرا شد. بدین سان، اصول اعلامیه سال 1967 در قوانین بین‌الملل متبلور شد که برای دول طرف این کنوانسیون لازم الاجراست.

-14-30 جولای 1980 (23سرطان - 8 اسد 1359)، تشکیل دومین کنفرانس جهانی زنان سازمان ملل متحد در کپنهاگ – دانمارک. هدف این کنفرانس بررسی پیشرفت‌ها و رهاوردهای نیمه اول دهه زنان و اجرای برنامه عمل کنفرانس مکزیکو و تدوین برنامه عمل برای نیمه دوم دهه را به عهده داشت. 145 هیئت نمایندگی دول عضو در این کنفرانس شرکت کردند. اعضای کنفرانس تصویب کنوانسیون رفع کلیه اشکال تبعیض علیه زنان، و به طور کلی هماهنگ کردن قوانین در کشورهای طرف کنوانسیون را یکی از مهم‌ترین دستاوردهای نیمه اول این دهه شناختند. اما در عین حال، عدم توانایی زنان در اِعمال حقوق‌شان به عنوان یکی از مشکلات اساسی احقاق حقوق زنان تعیین شد. در این کنفرانس عدم شرکت مردان در بهبود نقش زنان در جامعه، کمبود اراده سیاسی در این مورد، عدم توجه به نیازهای ویژه زنان، شمار اندک زنان در احراز مقامات تصمیم‌گیری، کمبود منابع مالی لازم برای رفع تبعیض، و عدم آگاهی خود زنان از حقوق شان، به عنوان موانع اصلی در مقابل رفع تبعیض به شمار آمد و برنامه عملی برای حذف این موانع تدوین شد. هم‌چنین برای نخستین‌بار در تاریخ مبارزات زنان، کنفرانس کپنهاگ به خشونت خانگی و جنسی ‌علیه زنان اشاره کرد و رسماً بر مسئولیت دولت‌ها در مبارزه با این خشونت‌ها از طریق تدوین قوانین و تعقیب و مجازات مجرمان تأکید کرد. و ضمن تأیید گزارش دومین کنفرانس جهانی مجمع عمومی سازمان ملل، برنامه عمل کنفرانس را برای نیمه دوم دهه زنان تصویب کرد.

-15-25 جولای 1985 (24 سرطان - 3 اسد 1364)، تشکیل سومین کنفرانس جهانی زنان برای بررسی دستاوردهای دهه زنان سازمان ملل متحد در نایروبی-کنیا. در این کنفرانس نمایندگان 157 کشور و 15000 سازمان غیردولتی شرکت داشتند. هدف کنفرانس ارزیابی نتایج ده سال تلاش برای احقاق حقوق زنان در جامعه جهانی بود. این کنفرانس سه ماه بعد از به قدرت رسیدن گورباچف و تغییر وزیرخارجه آن کشور، در عملکرد نمایندگان دولت‌ها تأثیر مثبت داشت و نمایندگان برای نخستین بار با کنارگذاشتن ایدئولوژی‌های‌شان فصل مشترکی یافته و قطعنامه کنفرانس را به اتفاق آرا‌ تصویب کردند. این کنفرانس، هم از نظر تعداد اعضای این نهضت، و هم از نظر مسایلی که مطرح می‌کردند، شاهد رشد چشم‌گیر نهضت حق طلبی زنان در سطح جهانی بود. کنفرانس یک استراتژی برای پیشرفت زنان در آینده را تدوین کرد که در ماه دسمبر 1985 در مجمع عمومی سازمان ملل به تصویب رسید و اقدامات مشخصی برای اجرای آن پیش‌بینی شد، از جمله تهیه گزارشی جامع در مورد نقش زنان در توسعه که در سال 1986 منتشر شد. از مهم‌ترین دستاوردهای زنان در این کنفرانس، طرح و تأکید قاطعانه بر مسئله خشونت علیه زنان بود.

-25 جون 1993 (4 سرطان 1372)، تشکیل کنفرانس جهانی حقوق بشر در وین-اتریش. در کنفرانس جهانی نایروبی فعالان حقوق زنان به این نتیجه رسیدند که برای پیشبرد این حقوق باید حقوق زن را به عنوان یک مسئله عام، درچارچوب حقوق بشر مطرح کنند، و نه به عنوان یک مسئله جنبی در محدوده حقوق زن. به این دلیل با یک بسیج عمومی فعالان حقوق زن در سرتاسر دنیا تصمیم گرفتند که با قدرت و شوری بی‌نظیر در کنفرانس جهانی حقوق بشر وین شرکت کنند. حضور زنان در این کنفرانس و برگذاری یک دادگاه بین‌المللی برای نقض حقوق زنان، تأثیر بسزایی در جریان کار کنفرانس داشت. قطعنامه کنفرانس جهانی حقوق بشر در وین برای نخستین‌بار حقوق زنان به عنوان حقوق غیرقابل تفکیک بشر یاد کرده و احقاق آن را در صدر برنامه خود قرار داد.

-20 دسمبر 1993 (29 قوس 1372)، اعلامیه رفع خشونت علیه زنان. از جمله نتایج این کنفرانس تعیین یک گزارشگر ویژه در کمیسیون حقوق بشر برای تهیه گزارش در مورد خشونت علیه زنان در 20 دسمبر 1993 بود. بدین ترتیب، این‌که حقوق زن در زمره حقوق بشر است در ساختار قوانین بین‌المللی حقوق بشر نهادینه شد.

-سپتمبر 1995 (سنبله 1374)، کنفرانس پکن-چین. با شرکت نمایندگانی از 189 دولت و 5000 نماینده از 2100 سازمان غیردولتی که در آن بسیاری از فعالان مستقل شرکت جستند. در کنار کنفرانس، سازمان‌های غیردولتی، اجلاسی به نام فروم 95 تشکیل دادند که 30000 شرکت کننده داشت. کنفرانس پکن باردیگر بر برابری بین زن و مرد به عنوان یک مسئله حقوق بشری تأکید کرد و آن را شرط اساسی تأمین عدالت اجتماعی و یکی از شرایط لازم برای تأمین صلح در سطح جهانی شناخت. این کنفرانس توانمندی زنان و برابری شان با مردان را پیش شرط لازم برای تأمین امنیت اجتماعی، سیاسی، اقتصادی، فرهنگی و زیست محیطی اعلام کرد و از این‌که هنوز بسیاری از اهداف تعیین‌شده در کنفرانس نایروبی عملی نشده، ابراز نگرانی کرده راهکارهای جدیدی برای نیل به این اهداف پیشنهاد کرد.

-پکن+5 (5 تا 9 جون 2000 ـ 16 تا 20 جوزا 1379)، و پکن + 10 (28 فبروری تا 11 مارچ 2005 ـ 10 تا 21حوت 1383)، دو اجلاس خاص مجمع عمومی سازمان ملل، به ترتیب پنج و ده سال پس از کنفرانس پکن تشکیل شدند و کار خود را به پیشرفت‌ها و مشکلات حرکت به سوی رفع نابرابری‌های مبتنی بر جنسیت اختصاص دادند. 


لینک اصلی: https://www.aihrc.org.af/home/articles/8440

بازکردن لینک اصلی

بیشتر بخوانید از کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان

آخرین خبر ها:

Loading