بازتاب نیوز

خیاطی، کار پُردرآمد روز در پُشت درهای بسته

٢٣ ثور ١٣٩٩ مرکز خبرنگاری تحقیقی پیک

مرکز خبرنگاری تحقیقی پیک
کابل – ۲۳ ثور ۱۳۹۹
گزارش‌گر: شاه محمود اندیشور

ادامه‌ی قرنطینِ مرگ‌بار درآستانه‌ی آمدآمدِ عید رمضان، کاروباریانِ زیادی را در پایتخت کشور بی‌کار کرده؛ اما برخی از این کاروباریان فرصتِ چندروزه کارِ پُردرامد همه‌ساله‌ی شان‌را، حتا در پُشت دروازه‌های بسته‌هم ازدست نمی‌دهند.

از مسیر خانه به‌دفتر کار، چندین دوکان خیاطی با درب نیمه‌باز و بسته فعالیت دارند. به بهانه‌ی سفارش لباس به یکی ازاین دوکان‌ها داخل شدم، کودک نیم‌قدی پیش آمد و گفت که فرمایش نمی‌گیرند.

درحالی‌که مشمول این کودک پنج تن دراین دوکان با سه پایه ماشین خیاطی مشغول کار اند، نه ماسکی، نه دست‌کشی و نه رعایت وقایه و بهداشت دربرابر ویروس کرونا، همه‌گی چنان سرگرم کار اند که به‌گفته‌ی خودشان، کروناهم این فرصت را از آن‌ها گرفته نمی‌تواند.

نثاراحمد ۳۳ ساله با دو برادر و دو شاگرد خود، از ساعت هشت صبح تا وقت نماز تراویح کار می‌کنند. او می‌گوید که همه‌ساله در ماه رمضان و هم درآستانه‌ی عیدقربان و توروز، همین برنامه‌ی کاری‌شان است؛ اما ام‌سال برعکس سال‌های پیش، قرنطین و ممنوعیت‌های رفت‌وآمد و بی‌کاری و اقتصاد بد، بر کاروبار و درامدهای‌شان تأثیر منفی گذاشته‌است.

« گرچه شُکراست روزانه هشت تا ده جوره لباس می‌دوزیم، ولی ازخاطر قرنطین چندان مزه کار نیست، پارسال این شب‌وروزها تا سحری‌ها کار می‌کردیم…».

از هر جوره لباس پیراهن‌‌تنبان ۴۰۰ افغانی و تا یک هفته و دو سه روز به‌عید تا ۵۰۰ افغانی‌هم دست‌مُزد می‌گیرند. بااین‌هم به‌گفته‌ی خودش سال گذشته درهمین نیمه‌ی دوم ماه رمضان، بیش‌تراز ۵۰ هزار افغانی کار کرده بود؛ اما ام‌سال به نیمی از این درامدهم باورمند نیست.

اما در پاسخ به‌این پرسش که آیا در هنگام اندازه‌گیری قدواندام مشتریان، از ماسک و دست‌کش به‌منظور وقایه و رعایت فاصله‌ی اجتماعی استفاده می‌کنند یا نه؟ با کمی ناباوری گفت: « کرونا قصه مفت‌است. وقت، وقت کاراست …».

برپایه اطلاعات انترنتی، هرچند پیشینه‌ی خیاطی یا دوزندگی به زمان حضرت ادریس(ع) برمی‌گردد؛ اما با روی‌کار شدن دوره‌ی صنعت بین سال‌های ۱۸۰۰تا۱۸۳۰م. ماشین خیاطی اختراع شد و تااکنون پیشرفت‌های زیادی‌هم دراین صنعت رونما شده‌است. بربنیاد گزارش‌ها، نخستین باری‌که ماشین خیاطی وارد افغانستان شد، ماشین سنگل انگلیسی و ماشین زینت هندی بود و پیش ازآن، مردم با تار و سوزن و انگشتانه لباس می‌دوختند.

نه‌تنها در کابل، بل‌که در برخی دیگر از شهرهای کشور نیز، باوجود قرنطین و ممنوعیت‌های حکومتی به‌منظور آن‌چه جلوگیری از انتشار ویروس کرونا درجامعه پنداشته می‌شود؛  بسیاری از کاروباریان خیاطی در خانه‌ها و دوکان‌های بازوبسته به‌قول معروف، « به‌سر خاریدن‌هم بی‌کار نیستند».

شمس‌الدین ۳۰ساله که به‌گفته‌ی خودش از چندین سال به‌این‌سو درشهر پُل‌خمری مرکز ولایت بغلان دوکان خیاطی دارد؛ از کاروبار این شب‌روزهایش راضی نیست. او درحالی‌که با دوتن از شاگردانش و دوپایه ماشین درپُشتِ درب بسته‌ی دوکان مشغول کاراست، می‌افزاید که هرچند بسیاری از سفارش‌هایش را ازطریق موبایل، مسنجر و دیگر شبکه‌های اجتماعی دریافت می‌کند؛ اما به‌دلیل قرنطین و ممانعت پولیس از بازکردن دوکان در مقایسه به‌سال گذشته، بیروبار چندانی ندارد.

دراین میان، هستند خیاطانی‌که با رعایت نسبی وقایه و توصیه‌های بهداشتی و ایمنی برای جلوگیری از اباتلا به ویروس کرونا، از وضعیت کاروبارشان ابراز رضایت می‌کنند و «صحت» را مهم‌تراز «درامد» می‌پندارند.

مانند رفیع‌الله که ملبس با ماسک و دست‌کش و مایع ضدعفونی کننده‌ی دست روی میز کارخود دارد؛ اما اجازه‌ی عکس‌برداری از کاروبار و داخل‌شدن به‌دوکانش نمی‌دهد و همین‌قدر می‌گوید:

« مجبوری‌ست برادر! ده سر عیال دارم، یک‌سو کرونا و یک‌سو مفلسی و ناداری، بگذار که کار خوده کنیم …».

برخی‌از مشتریان‌هم، رسم لباس‌نَو در عید رمضان و سیالی و هم‌چشمی را همه‌ساله در هر شرایطی و در حد توان، لازمی دانسته و این‌روزها در جست‌وجوی خیاط و یاهم لباس مورد علاقه‌ی شان در بازار هستند.

مصباح ۲۲ ساله باشنده‌ی شهر پُل‌خمری که به‌گفته‌ی خودش، یک هفته پیش با خرید تکه و سفارش پیراهن‌تنبان، واسکت و پتوی خامک‌دوزی به خیاط، لباس عید آماده کرده، نه ماسک و دستکش دارد و نه درباره‌ی ویروس کرونا چیزی می‌داند.

اما نصیراحمد دانشجوی کشاورزی و باشنده‌ی ولسوالی بنوی ولایت بغلان دراین باره دیدگاه دیگری دارد. او درحالی‌که در قرنطین خانه‌گی به‌سر می‌برد، می‌گوید: « صحتم از کالای نَو کرده مهمتراست، خیراست امسال درخانه می‌مانم …».

دیدگاهی‌که شماری دیگر از شهروندان تحصیل‌کرده و چیزفهم نیز باآن موافق‌اند؛ اما شمار زیادی به‌این باوراند که باوجود هرگونه قرنطین و ممنوعیت‌های رفت‌وآمد، مانند هرسال با لباس نَو عیدشان را تجلیل خواهند کرد.

عید سعید فطر، یکی از جشن‌های بزرگ مسلمانان جهان به‌شمار می‌رود که همه‌ساله پس‌از پایان ماه رمضان برای سه روز تجلیل می‌شود. مردم مسلمان افغانستان نیز، با پوشیدنِ لباس نَو و رفتن به‌خانه‌های دوستان و خویشاوندان ازاین جشن با خوشی استقبال می‌کنند.

هرچند مسوولان حکومت، ادامه‌ی قرنطین را به‌منظور جلوگیری از انتشار هرچه بیش‌تر ویروس کرونا، تا پایان ماه رمضان الزامی خوانده و بر ممنوعیت گردهمایی‌ها و رفت‌وآمدها میان مردم نیز تأکید داشته‌اند؛ اما هنوز روشن نیست که عید رمضان پیش‌رُو، قرنطین را خواهد شکست یا که تدابیر تازه‌ای ازسوی حکومت اعلام خواهد شد.

مقام‌های امنیتی و صحت‌عامه‌ی کشور نیز، تااکنون دراین باره چیزی نگفته‌اند.

بااین‌حال، برخی‌از آگاهان امور و کارشناسان مسایل اجتماعی به‌این باوراند که ویروس کرونا هنوزهم روزانه جان هزاران انسان را در کشورهای جهان می‌گیرد و تا زمانی‌که این تهدید پابرجاست؛ نباید قرنطین را شکست و به رهنمودهای ایمنی و بهداشتی مسوولان باید عمل کرد.

گل‌پادشاه بینا استاد دانشگاه و آگاه مسایل اجتماعی، می‌گوید که مردم باید به‌جای جشن و خوش‌گذرانی، به‌فکر صحت و زندگی خود و خانواده‌های شان باشند و بهتراست که عید ام‌سال را در خانه‌های خود جشن بگیرند.

بربنیاد تازه‌ترین آمار ارایه شده ازسوی وزارت صحت‌عامه‌ی کشور، تااکنون نزدیک به پنج‌هزار شهروند افغانستان مبتلا به‌ویروس کرونا شده و ازاین میان، بیش‌از ۶۰۰ تن نجات یافته و نزدیک به ۱۳۰ تن دیگر جان باخته‌اند.

لینک اصلی: https://paykreports.com/خیاطی،-کار-پُردرآمد-روز-در-پُشت-درهای-ب/

بازکردن لینک اصلی

بیشتر بخوانید از مرکز خبرنگاری تحقیقی پیک

آخرین خبر ها:

Loading