بازتاب نیوز

انتخابات؛ گره کور احزاب و حکومت

٢٠ اسد ١٣٩٧ خبرگزاری افق

ائتلاف بزرگ ملی، شورای حراست و ثبات و چند جریان‌ و شخصیت‌ سیاسی، با صدور بیانیه‌ای به حکومت دو هفته مهلت داده‌اند تا خواست‌های آنان اجرایی شود.

آن‌ها با صدور بیانیه‌ای به سران حکومت وحدت ملی و کمیسیون‌های انتخاباتی اعلام کردند که باید تا دو هفته پس از انتشار این اعلامیه، به منظور شفاف‌سازی و تضمین سلامت انتخابات، تدابیر زیر اتخاذ شود.

ثبت بایومتریک رای‌دهندگان در انتخابات پارلمانی و ریاست جمهوری، تغییر سیستم انتخاباتی در مطابقت با طرح احزاب و زمینه‌سازی نظارت تأثیرگذار بر همه روند‌‌های انتخاباتی برای احزاب و نهاد‌های مدنی، از خواسته‌های احزاب از حکومت است.

در پایان این بیانیه آمده است: در صورتی که حکومت و کمیسیون انتخابات، برای شفافیت انتخابات به عنوان پروسه ملی، در مدت تعیین‌شده اقدام نکنند، احزاب، جریان‌های سیاسی و شخصیت‌های ملی افغانستان، برای پاسداشت قوانین کشور و کلیت نظام مردم‌سالاری، برای این‌که مانع روند انتخابات فاسد و بحران‌زای فعلی گردند، ناگزیرند به گزینه‌های بعدی متوسل ‌شوند.

با صدور این بیانیه، و با توسل احزاب به اهرم‌های فشار سیاسی، حکومت بیش از گذشته در تنگنا قرار گرفته است. بُرندگی و تأثیرگذاری اهرم فشار سیاسی احزاب بر حکومت، از آنجا ناشی می‌شود که هم طرح‌های انتخاباتی آنان مدت‌ها پیش از ورود حکومت و کمیسیون به حوزه آمادگی‌ها برای برگزاری انتخابات مطرح شده بود، و از این جهت حق مشروعیت از آنِ احزاب است، و هم آنچه در قالب خواسته‌های بسیار روشن و بدون ابهام احزاب سیاسی مطرح شده است، منطبق با خواست‌ها و نگرانی‌های مردم از ناحیه انتخابات پارلمانی پیش روی است؛ انتخاباتی که بر پایه تدابیر حکومت و کمیسیون مستقل انتخابات، سراسر تقلب و تزویر خواهد بود و نگرانی عمیق مردم و احزاب سیاسی را از هم‌اکنون برانگیخته است.

مشکل اصلی اینجاست که حکومت و کمیسیون مستقل انتخابات هنوز نتوانسته اند بپذیرند که دموکراسی بهترین گزینه برای گذار از تنش‌های قومی کشورهای کثیرالاقوامی مثل افغانستان است. به واقع این دموکراسی است که می‌تواند تهدیدهای ناشی از زیاده‌روی و افزونه‌خواهی اقوام حاکم مدعی کثرت و گستردگی جمعیتی را به فرصتی برای تعامل و همزیستی انسانی همه اقوام و شهروندان تبدیل می‌کند و حاکمیت یک یا چند گروه قومی را موجه و برتافتنی می‌سازد. 

اما حکومت‌های استبدادی‌اندیش در افغانستان، با آن که به قالب دموکراسی تن در داده‌اند، ولی در پذیرش محتوای آن با مشکل مواجه اند. از نظر آنان، حکومت، میراث پدری شان است و تسلط بر شاهرگ‌های سیاسی و گلوگاه‌های اقتصادی، ملک طلق آبایی و اجدادی شان شمرده می‌شود. به همین جهت آنان بنا را بر آن گذاشته اند که با دم زدن از دموکراسی و نمایش سراسر تقلب و تزویر انتخابات، این فراورده مهم و بحران‌زدای قومی را از محتوای اصلی خود خالی کنند.

بایومتریک‌سازی ثبت نام رأی‌دهندگان، کمترین کاری است که برای شفافیت انتخابات باید انجام شود؛ آن هم انتخاباتی به اهمیت انتخابات پارلمانی افغانستان که به زعم بسیاری از آگاهان و ناظران، مرکز ثقل حیات سیاسی آینده افغانستان است. 

ممکن است حکومت مرکزی با همدستی کمیسیون مستقل انتخابات تدابیر ویژه‌ای برای مدیریت انتخابات بر مبنای راهبردهای حفظ حاکمیت قومی اتخاذ کرده باشند، اما احزاب سیاسی نیز به نیکی دریافته اند که این آخرین فرصت برای نجات دموکراسی از زیر تیغ تبارگرایی و انحصاراندیشی نژادپرستانه است. به همین جهت بخش پایانی بیانیه احزاب سیاسی در خصوص مهلت دوهفته‌ای برای عملیاتی‌سازی خواست‌های خود از سوی حکومت و کمیسیون، همراه با نوعی هشدار بی‌سابقه است. 

اما این که احزاب، چه گزینه‌هایی در اختیار دارند که به موجب آن، به حکومت و کمیسیون هشدار می‌دهند، بزنگاه اصلی پیچیدگی انتخابات پیش روی پارلمانی و ضرب‌الاجل‌های مکرر احزاب به حکومت و کمیسیون است. 

آیا احزاب سیاسی انتخابات را تحریم می‌کنند؟ اما سخن اینجاست که تحریم انتخابات، چه گرهی از بحران آن خواهد گشود؟ آیا تحریم انتخابات می‌تواند حکومت را از برگزاری آن باز دارد؟ مخصوصا این که برای حکومتی که ما می‌شناسیم، مشروعیت انتخابات و انطباق آن با معیارها و موازین دموکراسی، معتبر و مورد توجه نیست. 

یا نه، حکومت موقت تشکیل می‌دهند، چنان که گاهی زمزمه‌هایی مبنی بر تشکیل چنین حکومتی به گوش می‌رسد؟ اما تشکیل حکومت موقت در صورت مخالفت جامعه جهانی و حامیان خارجی حکومت اشرف غنی، چگونه امکان شکل‌گیری خواهد یافت؟ یا نه، اساسا دست به اقداماتی براندازانه مثل کودتا می‌زنند؟ کاری که اوضاع را بدتر و پیچیده‌تر از اکنون خواهد کرد و افغانستان را در بحرانی بی‌پایان فرو خواهد برد.

هرچه باشد، قدر مسلم این است که حکومت و کمیسیون در فرصت هفتادروزه باقی‌مانده تا زمان برگزاری انتخابات پارلمانی، توانایی تحقق عملیاتی مطالبات معقول و مشروع احزاب سیاسی را ندارند. از آن طرف احزاب نیز حاضر به عقب‌نشینی از مواضع خود نیستند و دیدارهای جداگانه رییس‌جمهور غنی با سران احزاب جهادی و غیر جهادی نیز نتوانست رضایت آنان را برای برگزاری انتخابات بر پایه خواست حکومت فراهم کند. بنابراین اکنون شرایط سیاسی افغانستان به نقطه اوج تنش‌های حکومت و احزاب نزدیک‌تر می‌شود و این مایه نگرانی عمیق است. 

در هر حال باید دید در بازه زمانی دو هفته آینده چه اتفاقاتی رخ می‌دهد و پس از آن به احتمال زیاد، با فراهم نشدن خواست‌های احزاب از حکومت و کمیسیون، اقدام بعدی آنان چه خواهد بود؟

لینک اصلی: http://www.ufuqnews.com/archives/90541

بازکردن لینک اصلی

بیشتر بخوانید از خبرگزاری افق

آخرین خبر ها:

Loading